ازمعرفت دینی تا حکومت دینی
رقعی
۲۹۲
۱۴۰۱
۹۷۸۹۶۴۷۸۰۳۱۰۶
از معرفت دینی تا حکومت دینی؛
سیر شکلگیری جامعه و حکومت دینی
«از معرفت دینی تا حکومت دینی» به بررسی مسیری میپردازد که از شناخت انسان و معرفت دینی آغاز میشود و به شکلگیری جامعه دینی و حکومت دینی میرسد. در این نگاه، معرفت دینی تنها مجموعهای از اطلاعات و علوم دینی نیست؛ بلکه معرفتی است که بر بینش، طرح زندگی و عمل انسان اثر میگذارد و او را به سمت عهد و عبودیت هدایت میکند.
کتاب با طرح مسئله نیاز انسان به وحی آغاز میشود. از نگاه اثر، اگر زندگی انسان تنها به همین زندگی دنیایی محدود شود، علم، اطلاعات، قراردادها و منافع مشترک میتوانند بخش مهمی از نیازهای او را پاسخ دهند؛ اما هنگامی که انسان زندگی و وجود خود را در گسترهای فراتر از این دنیا میبیند، برای شناخت مسیر و تنظیم زندگی خود به وحی نیازمند است.
در ادامه، نسبت میان وحی، معرفت دینی و تربیت انسان بررسی میشود. معرفتی که از وحی شکل میگیرد، به عهد و عبودیت میرسد و عبودیت نیز تنها در رابطه فرد با خدا باقی نمیماند؛ بلکه بر روابط انسانها، شکلگیری جامعه و در نهایت مسئله حکومت اثر میگذارد. به همین دلیل، کتاب مسیر «معرفت دینی تا جامعه دینی و حکومت دینی» را دنبال میکند.
بخش دیگری از کتاب به بررسی شبهات حکومت دینی اختصاص دارد. این شبهات در پنج محور مطرح میشوند: اینکه حکومت دینی انسانی نیست، دنیایی نیست، استبدادی است، آفتپذیر و مشکلآفرین است یا گرفتار و محدود است. کتاب سپس به بررسی این پرسشها و مباحث مرتبط با حکومت دینی میپردازد.
همچنین موضوعاتی مانند حکومت در ادیان وحیانی، طرح کلی دین، نظامسازی و حکومت دینی در جامعه مسلمانان در این اثر مورد بحث قرار گرفتهاند. در بخشی از کتاب نیز مسئله تعریف دین و حکومت و نسبت میان این دو دنبال میشود و این پرسش مطرح میشود که حکومت چگونه میتواند دینی باشد.
چرا کتاب «از معرفت دینی تا حکومت دینی» را بخوانیم؟
• چون مسیر شکلگیری حکومت دینی را از نقطه آغاز آن، یعنی معرفت دینی، دنبال میکند.
• چون میان معرفت دینی، عبودیت، جامعه دینی و حکومت دینی ارتباط برقرار میکند.
• چون درباره نیاز انسان به وحی و نقش آن در شکلگیری معرفت و طرح زندگی انسان بحث میکند.
• چون مجموعهای از شبهات درباره حکومت دینی، از جمله نسبت آن با انسان، دنیا، استبداد و آفتهای حکومت را بررسی میکند.
• چون به موضوعاتی مانند حکومت در ادیان وحیانی، طرح کلی دین و نظامسازی میپردازد.
• چون مسئله چگونگی دینیشدن حکومت و نسبت میان دین و حکومت را بهعنوان یکی از مسائل اصلی کتاب دنبال میکند.
این کتاب برای چه کسانی مناسب است؟
این کتاب برای علاقهمندان به مباحث معرفت دینی، اندیشه اسلامی، جامعه دینی، نظامسازی و حکومت دینی مناسب است؛ بهویژه برای کسانی که میخواهند نسبت میان دین، انسان، جامعه و حکومت را از زاویهای مبنایی بررسی کنند و با پرسشها و شبهات مطرحشده درباره حکومت دینی آشنا شوند.
این نسخه را دیگر از آن جنس متنهایی میدانم که برای «من و کتاب» میخواهی: نه خلاصهسازی خشک، نه تحلیل شخصی من؛ بلکه محتوای واقعی اثر که از چند منبع تطبیق داده شده و بعد به زبان معرفی کتاب بازنویسی شده است.
گزیده ای از کتاب «از معرفت دینی تا حکومت دینی»:
ما در این نوشته از حکومت، از دین، از توتمیسم تا بودایی و ودائی، تا یهودیت، تا مسیحیت، تا اسلام گفت و گو می کنیم و زمینه و صبغه ی حکومتی این ادیان بدوی تا وحیانی را در جوامع بدوی تا تمدن های هندوچین و ایران و یونان و روم و مصر و ... دنبال می نماییم. ما همین طور از راه های تحقیق در حکومت اسلام و مشکل های تاریخی این حکومت از زمان رسول تا ابوبکر، تا عمر، تا عثمان، تا علی (ع) و ... تا امروز سخن می گوییم.


